خودکشی کودکان و چند راهکار ساده برای پیشگیری - رسانه مجازی نیلسو

خودکشی کودکان و چند راهکار ساده برای پیشگیری

مرگ کودکان همیشه دردناک و رنج‌آور است؛ اما شنیدن خبر اینکه کودکی خودکشی کرده، سوگ، درد و سردرگمی کاملاً متفاوتی را برای مراقبان کودک خواهد داشت که از تحمل خارج است.

خودکشی کودکان

خوشبختانه خودکشی در کودکان خیلی نادر است. بر اساس آمارهای مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌ها، مرگ کمتر از ده کودک از هر یک میلیون کودک بین ۵ تا ۱۱ سال در اثر خودکشی است. این آمار در نوجوانان یعنی بین سنین ۱۲ تا ۱۷ سالگی، ۵۲ نوجوان از هر یک میلیون است. در ایران هر چند آمار دقیقی در دسترس نیست، اما داده‌ها نشان می‌دهد که طی چند سال اخیر، خودکشی بین نوجوانان و حتی کودکان افزایش داشته است.

درک کودکان از خودکشی و مرگ

 شاید از خودتان بپرسید که آیا کودکان درکی از خودکشی دارند؟ بله دارند، آن هم در سن خیلی کم. روانشناسی به نام برایان میشا با ۶۵ کودک از دانش‌آموزان مدرسه ابتدایی مصاحبه کرد تا ببیند آیا درکی درباره مرگ و خودکشی دارند؟ او فهمید که دانش‌آموزان کلاس اول، اطلاعات کمی درباره واژه خودکشی دارند، اما اکثر کودکان این سن معنی کشتن خود را می‌دانستند.  در کلاس سوم به جز یکی از دانش‌آموزان، بقیه با کلمه خودکشی آشنایی داشتند. آنها می‌گفتند از دوستانمان شنیدیم، در تلویزیون دیده‌ایم یا وقتی والدینمان در این باره صحبت می‌کردند، به حرف‌هایشان گوش دادیم. مهمتر اینکه همه دانش‌آموزانی که با کشتن خود یا خودکشی آشنا بودند، می‌توانستند حداقل یک روش یا بیشتر برای خودکشی را نام ببرند.

شباهت خودکشی کودکان و نوجوانان

 موسسه تحقیقاتی بیمارستان کودکان آمریکا، درباره خودکشی کودکان بین سنین ۵ تا ۱۲ سال و نوجوانان بین سن ۱۲ تا ۱۴ سال تحقیقی انجام شد و این نتیجه به دست آمد که شباهت‌ها و تفاوت‌های مهمی در مقایسه بین این دو گروه وجود دارد. بیایید ابتدا نگاهی به شباهت‌ها بیندازیم:

در هر دو گروه پسران بیشتر از دختران بودند: ۸۵ درصد کودکان و ۷۰ درصد نوجوانانی که در اثر خودکشی فوت کرده بودند پسر هستند. ۸۵ درصد کودکان و ۶۴ درصد نوجوانان از روش‌های دار زدن و خفگی برای خودکشی استفاده کرده بودند. روش رایج بعدی هم که ۱۴ درصد کودکان و ۳۰ درصد نوجوانان از آن استفاده کرده بودند، خودکشی با اسلحه گرم بود. در هر دو گروه بیشتر مرگ‌ها (۹۸درصد کودکان و ۸۸ درصد نوجوانان) در خانه و ساعات بین ظهر تا نیمه شب (۸۱ درصد کودکان و ۷۷ درصد نوجوان) اتفاق افتاده بود.

خودکشی کودکان
خودکشی ک ۸۵ درصد کودکان و ۷۰ درصد نوجوانانی که در اثر خودکشی فوت کرده بودند پسر هستند

در هر دو گروه مشکلات ارتباطی در خودکشی نقش داشت؛ ۶۰ درصد کودکان و ۴۶ درصد نوجوانانی که خودکشی کرده بودند با دوستان یا خانواده خود مشکلات ارتباطی داشتند. مشکلات مدرسه و بحران‌های اخیر نیز که دلیل بعدی بود، در بین ۳۰ تا ۴۰ درصد هر دو گروه وجود داشت.

و تفاوت‌ها  

حدود یک سوم کودکان و نوجوانانی که خودکشی می‌کنند، مشکلات مرتبط با سلامت روان دارند. اما احتمالاً بین این دو گروه از نظر نوع مشکل تفاوت‌هایی وجود دارد: مثلاً در این مطالعه محققان دریافتند که کودکانی که دست به خودکشی می‌‌زنند، احتمالاً از اختلال نقص توجه دو برابر بیشتر از افسردگی و ملال رنج می‌برند ( ۶۰ درصد در اثر بی‌توجهی/ بیش‌فعالی و ۳۳ در اثر افسردگی). اما کودکانی کمی بزرگتر، افسردگی را دو برابر بیشتر از بیش‌فعالی تجربه کرده بودند (۲۹ درصد در مقابل ۶۶ درصد).

اما آیا کودکان واقعا می‌خواهند بمیرند؟

متاسفانه تنها نزدیک به یک سوم کودکان به اطرافیان خود می‌گویند که قصد خودکشی دارند. شاید هنوز آنقدر کوچکند که نمی‌دانند می‌توانند به دیگران بگویند. شاید نمی‌خواهند دیگران متوجه شوند یا شاید خودکشی آنها تکانشی و بدون فکر است، به طوری که اصلا وقت پیدا نمی‌کنند به دیگران بگویند.

یکی از روانشناسان دانشگاه کاتولیک آمریکا می‌گوید کودکانی که افکار خودکشی دارند، بیشتر از اینکه بخواهند به زندگی بیولوژیکی خود پایان دهند، به کنترل، همدلی، پذیرش، تایید و پاسخگویی سریع افراد مهم زندگی خود نیاز دارند. به عبارت دیگر، آنها می‌خواستند اوضاع بهتر شود، اما به روش‌های بهتری برای حل مشکلات یا کاهش آشفتگی خود مجهز نبوده و از مهارت‌های مهم زندگی برخوردار نبوده‌اند. بنابراین، خودکشی برایشان گزینه جذابی بوده است.

 این روانشناس می‌گوید که دو نوع خودکشی در کودکان وجود دارد: اولین نوع بیشتر با افسردگی، ناامیدی، بی‌ارزشی و ناتوانی در رضایت و لذت از خود ارتباط دارد. نوع دوم بیشتر پرخاشگر، تحریک‌پذیر، بی‌قرار و تکانشی هستند. این نوع دوم بیشتر در کودکان کم سن‌تر دیده می‌شود و نوع اول بیشتر در کودمان با سن بیشتر.

درک کم از مرگ، مشکلات ارتباطی، بیش‌فعالی/ نقص توجه و تمایل به کنترل… این عوامل با هم تصویری ایجاد می‌کند که نشان می‌دهد حداقل در برخی موارد، کودکان موقعیت یا ارتباط استرس‌آفرینی را تجربه می‌کنند و خیلی آشفته می‌شوند، اما نمی‌دانند چگونه با آن برخورد کنند. بعد با یک عمل تکانشی به خودشان صدمه وارد می‌کنند، اما شاید نمی‌دانند که نتیجه چیست و انتظار مرگ را ندارند‌ در یک ماجرای واقعی، دختری که در امتحان نمره کمی گرفته بود، از این می‌ترسید که والدین او را سرزنش کنند. به خانه می‌آید و قبل از اینکه پدر و مادرش برسند، خود را می‌کشد. اما نترسید، خونسردی خود را حفظ کنید و قبل از هر چیز، به کودکان خود مهارت‌های حل مسئله، مدیریت استرس و خشم بیاموزید.

والدین برای جلوگیری از خودکشی کودکانشان چکار کنند؟

البته خیلی مهم است که بدانیم بیشتر کودکانی که به خودکشی فکر می‌کنند، واقعا خودشان را نمی‌کشند و همچنین، اکثر کودکان بیش‌فعال و افسرده نیز دست به خودکشی نخواهند زد. اما اگر کودکان به زبان آوردند که می‌خواهند خودشان را بکشند و به خودشان صدمه بزنند، حتماً این گفته آنها را جدی بگیرید و با آگاهی به آن پاسخ دهید. حتماً کودکی که با افکار مربوط به خودکشی و مرگ مشغول است، با رنج و عذاب دست و پنجه نرم می‌کند و فوراً به کمک نیاز دارد.

با توجه به اینکه بیشتر کودکان در سنین ۸ یا ۹ سالگی درباره خودکشی شنیده‌اند، ابتدا سعی کنید بفهمید که آنها چه چیزی شنیده‌اند، خوانده‌اند یا حتی در تلویزیون درباره خودکشی دیده‌اند. این می‌تواند به شما کمک کند فهم و ادراک نادرست آن‌ها را تصحیح کنید و توضیح دهید که خودکشی پاسخ دائمی به یک مشکل موقتی است و اصلا پاسخ درستی نیست. تاکید کنید که فرزندتان چقدر برای شما باارزش است و مشکل هر چه که باشد مهم نیست، شما اینجایید تا به او کمک کنید.

سعی کنید با هم ا‌قات لذت‌بخشی داشته باشید و بدانید که کودک‌تان با چه کسانی دوست است و در مدرسه یا همسایگی شما چه اتفاقاتی در جریان است. اگر متوجه تغییراتی در شخصیت و رفتار کودک خود مثل کناره‌گیری از دوستان یا از دست دادن علاقه نسبت به فعالیت‌های لذت‌بخش گذشته‌اش دیدید، اگر او خیلی آشفته به نظر می‌رسد یا هفته‌ها غمگین بوده است و مخصوصاً اگر کودکتان رفتارهای تکانشی و بدون تفکر انجام می‌دهد، از او سوال کنید که چه اتفاقی افتاده و کودک چه احساسات و افکاری دارد؟ سعی کنید با همدلی و بدون قضاوت، صحبت‌های او را گوش کنید و اجازه دهید خودش را ابراز کند.

برای بیشتر بزرگسالان سخت است که از کودک درباره خودکشی پرسند و حتی از این می‌ترسیم که کودکی بتواند درباره این موضوع وحشتناک فکر کند. اما بدانید که پرسیدن سوال می‌تواند زندگی کودک را حفظ کند.

متخصصان پیشگیری از خودکشی بر اهمیت پرسیدن درباره افکار و رفتارهای مربوط به خودکشی به عنوان قدمی به سوی پیشگیری بسیار تاکید دارند. این سوالات باعث نمی‌شود که ایده خودکشی را به ذهن کودکانتان وارد کنید، بلکه برعکس، می‌تواند برای او دریچه مهمی را برای درخواست کمک باز کند.

 مثلا می‌توانید بپرسید «تا حالا اوضاع آنقدر بد شده که فکر کنی به خودت آسبب بزنی؟» یا بپرسید «تا حالا آرزو کردی که کاش مرده بودی»؟، «تا حالا شده بخواهی که بخوابی و دیگر بیدار نشوی»؟ یا حتی «بعضی وقتا بچه‌ها خیلی احساس بدی دارند و به این فکر می‌کنند که خودشان را بکشند، این اتفاق تا حالا برای تو افتاده»؟

اگر پاسخ کودک، نگرانتان کرد یا احساس کردید که اوضاع روبه راه نیست، از یک روانشناس کودک کمک بخواهید.

قبلی «
بعدی »

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شاید دوست داشته باشید !

دسته‌ها

Footer