ضرورت گسترش غربالگری سلامت زنان - رسانه مجازی نیلسو

ضرورت گسترش غربالگری سلامت زنان

مدیر گروه زنان و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران در مصاحبه با نیلسو تأکید کرد

  • توسط معصومه ستوده
working women web - ضرورت گسترش غربالگری سلامت زنان

در جامعه امروزبرخورداری زنان از سلامت جسمانی در واقع تضمین‌کننده سلامت نسل آینده جامعه است. به همین دلیل، ضروری است که متولیان سلامت جامعه، موضوع برخورداری زنان از سلامت مناسب را مرتب مورد پایش قرار داده و برای رفع مشکلات جسمانی زنان تدابیر لازم را مدنظر قرار دهند. ذکر این نکته ضروری است که سلامت زنان به دلیل دوره بارداری و شیردهی اصولاً از وضعیت مناسبی برخوردار نیست. نگرانی در مورد وضعیت جسمانی زنان به بهانه‌ای تبدیل شد تا در این مورد با اشرف آل‌یاسین، مدیر گروه زنان و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران گفتگویی داشته باشیم.

بیشتر بخوانید:

دکتر آل‌یاسین در گفتگو با «رسانه مجازی نیلسو» خواستار اقداماتی شد تا وضعیت سلامتی زنان را بهتر بتوان مورد پایش قرار داد. مصاحبه آل‌یاسین در ذیل آمده که می‌خوانید.

ساخت فیزیولوژیک زنان به دلایل مختلفی مانند بارداری، شیردهی و… از مردان حساس‌تر بوده و در معرض خطرات جسمانی شدیدتری قرار دارند. با این مقدمه، به نظر شما چه خطراتی سلامت زنان را تهدید می‌کند؟

در حال حاضر، بیماری‌های زمینه‌ای ناشناخته، بیشترین عاملی است که سلامت زنان را تهدید می‌کند. در چنین شرایطی، بیمار از بیماری خودآگاهی ندارد و به دلیل اینکه به پزشک مراجعه نمی‌کند از بروز و پیشرفت برخی بیماری‌ها بی‌اطلاع است؛ لذا علائم و نشانه‌ها که نمایان شد برای بررسی وضعیت خود به پزشک مراجعه می‌کند و به دلیل اینکه فرصتی برای بهبودی کامل نیست دست به گریبان درمان‌های مستمر و استفاده از داروهای مختلف می‌شوند. بی‌اطلاعی و بی‌توجهی نسبت به نشانه‌های بیماری‌هایی چون دیابت و سرطان می‌تواند حتی جان مادران را تهدید کند.

در این مورد باید چه اقداماتی را در دستورکار قرار داد تا وضعیت سلامتی زنان بهتر شود؟ به نظر شما، برای ارتقای سلامت زنان باید چه کرد تا بیماری‌های زمینه‌ای در بین زنان ریشه‌کن شود؟

راهکاری که به نظر بنده می‌رسد این است که باید درمانگاه‌های زنجیره‌ای تحت عنوان درمانگاه مشاوره قبل از حاملگی‌، به صورت رایگان احداث کنیم و به مردم نیز آموزش دهیم تا قبل از حاملگی به این درمانگاه‌ها مراجعه کنند و تحت معاینات مختلف قرار گیرند و از ابعاد مختلف مورد پایش قرار گیرند.

این معاینات شامل معاینه قلب، فشارخون، تست قندخون و وضعیت کلیه می‌شود. زنان باید با مراجعه به این درمانگاه‌ها و گرفتن نتایج مطلوب از تست‌ها، مجوز بارداری گرفته و حاملگی عاری از خطر را آغاز کنند. البته این خدمت باید در بسته طرح تحول سلامت قرار گیرد یا اگر از طرق مختلف نیز ایجاد می‌شود، باز هم وزارت بهداشت متولی آن باشد و بر ضرورت ایجاد این درمانگاه‌ها تأکید کند. بعد از آن رسانه‌ها هم برای اطلاع‌رسانی در جهت اهمیت موضوع سلامت زنان باید تمام تلاش خود را به کار گیرند تا زنان تشویق شوند و برای چکاب مراجعه کرده و در صورت وجود بیماری در مراحل ابتدایی آن را شناسایی کنند.

فکر نمی‌کنید بجز درمانگاه‌های مشاوره قبل از بارداری و پایش سلامت زنان، به غربالگری سرطان‌های زنانه نیاز بیشتری داشته باشیم؟

بله، به غیر از درمانگاه‌های مشاوره سلامت قبل از بارداری در زنان، به غربالگری زنان و پایش آنان از هرگونه بیماری نیاز بیشتری داریم. سرطان‌ها زنان مانند پستان، رحم و دهانه رحم بیشترین عاملی است که سلامت زنان را تهدید می‌کند، لذا در صورتی‌که در مراحل ابتدایی شناسایی و به‌موقع درمان شوند به میزان زیادی از آمار ابتلا به سرطان در کشور کاسته می‌شود. سرطانی مانند سرطان دهانه رحم قابل پیش‌بینی نیست اما اگر بیمار تحت نظر پزشک باشد در مراحل اولیه شناسایی و درمان می‌شود؛ در غیر این صورت ممکن است به سرطان تخمدان تبدیل شود. بنابراین با ایجاد درمانگا‌ه‌های غربالگری سرطان، برخی از سرطان‌هایی را که قابل پیشگیری است می‌توان درمان کرد. متأسفانه در زمینه ایجاد چنین مراکزی هنوز اقدامی انجام ندادیم.

635614955966415729 - ضرورت گسترش غربالگری سلامت زنان
متأسفانه سرطان رو به افزایش بوده است چراکه دراین خصوص تاکنون غربالگری صورت نگرفته است. معدود زنانی هستند که خودشان برای چکاب مراجعه می‌کنند که البته با پرداخت هزینه همراه است، سایرین هیچ چشم‌اندازی از وضعیت سلامتی خود ندارند.

در حال حاضر وضعیت پوکی استخوان در بین زنان بسیار نگران‌کننده است. به منظور رفع این مشکل باید چه کار کرد؟

پوکی استخوان از جمله دلایلی است که به دنبال آن زنان دچار یائسگی زودرس می‌شوند. حتی پوکی استخوان موجب بیماری‌های قلبی عروقی هم می‌شود. این مورد نیز با آموزش و اصلاح سبک زندگی زنان قابل اجراست. ورزش کردن در سلامت زنان تأثیر بسزایی دارد؛ لذا با تدارک مکان‌هایی در سطح شهر و تعبیه وسایل ورزشی به جهت ورزش زنان می‌توان از بروز بسیاری از ناتوانی‌ها و بیماری‌ها در زنان جلوگیری کرد. این اقدام نیز نیازمند همکاری‌های بین‌بخشی برخی ارگان‌هاست.

 نهاد سلامت‌محور شهرداری‌ها در این مورد نقش بسزایی خواهند داشت. کمبود ویتامین D و به دنبال آن پوکی استخوان نیز از مواردی است که زنان و مادران ما را دچار بیماری‌ها و مشکلات بسیاری کرده است؛ لذا با تدارک و تهیه مکان‌هایی برای دریافت نور خورشید به‌صورت مستقیم و به اصطلاح حمام آفتاب و ورزش کردن به صورت همزمان می‌توانند ویتامینD  را دریافت کنند چراکه بیش از 90 درصد مردم ایران به کمبود ویتامین D دچار هستند که آن‌ها را مستعد ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی سرطان و یائسگی زودرس و… می‌کند. ویتامین D به جذب کلسیم و فسفر مواد غذایی در دیواره‌ روده کمک می‌کند. کلسیم و فسفر برای سلامتی و استحکام استخوان‌ها ضروری هستند. همچنین شواهدی وجود دارد که ویتامین D خطر ابتلا به بیماری‌هایی مانند سرطان، دیابت و بیماری‌های قلبی را کاهش می‌دهد. کودکان در حال رشد، زنان باردار و زنان شیرده به ویتامین D بیشتری نیاز دارند. کمبود ویتامین D با رژیم غذایی برطرف نمی‌شود، بلکه نیازمند تابش مستقیم نور خورشید روی پوست بدن به مدت 20 دقیقه در روز است.

روند ابتلا به سرطان‌های زنانه رو به افزایش است؟ شما چه پیشنهادی دارید تا بتوان از سرعت ابتلا به سرطان کاست؟

بله، متأسفانه سرطان رو به افزایش بوده است چراکه دراین خصوص تاکنون غربالگری صورت نگرفته است. معدود زنانی هستند که خودشان برای چکاب مراجعه می‌کنند که البته با پرداخت هزینه همراه است، سایرین هیچ چشم‌اندازی از وضعیت سلامتی خود ندارند. سرطان‌ها معمولاً در مراحل سوم نشانه‌ها و علائم خود را ظاهر می‌کنند؛ بنابراین فردی که آزمایش‌های غربالگری را نرفته و از وضعیت جسمانی خود بی‌خبر است، زمانی متوجه می‌شود که خیلی دیر است و دارو و درمان تأثیر زیادی بر بهبود وی نخواهد داشت. در زمینه بررسی سلامت بین کشور ما در مقایسه با سایر کشورها تفاوت بسیاری وجود دارد.

شما به نحوه بررسی وضعیت سلامت در سایر کشورها اشاره کردید. در کشورهای دیگر بررسی سلامت به چه صورت است؟

در کشورهای دیگر برای تمدید بیمه مردم قوانینی وجود دارد. مثلاً آن‌ها اگر بخواهند دفترچه بیمه خود را تمدید کنند باید غربالگری بیماری‌های سرطانی را سرموقع انجام دهند، مکرراً برای چکاب مراجعه کرده و تحت انواع آزمایش‌ها قرار بگیرند. در صورتی‌که این غربالگری‌ها را انجام ندهند بیمه آن‌ها از پوشش خود خارج خواهد کرد.

در کدام کشورها این قوانین حاکم است؟

کشورهایی مانند کانادا و انگلستان.

در حال حاضر معضلی که زنان ایرانی با آن مواجه هستند یائسگی زودرس است، به نظر شما دلیل این پدیده چیست؟

یائسگی زودرس به این شدتی که شما می‌فرمایید به معضل تبدیل نشده است. دلیل آن نیز تا حدودی می‌تواند به مشکلات کروموزومی بر‌گردد که به‌واسطه ازدواج‌های فامیلی به وجود آمده است. اما معضلی نیست که به صورت دسته‌جمعی، جمعیت بزرگی از زنان را دربرگیرد. اما اکثر زنان زمانی‌که به سن یائسگی می‌رسند، به میزان زیادی پوکی استخوان دارند.

زنان تا چه سنی فرصت مقابله با پوکی استخوان را دارند ؟

تراکم استخوان حداکثر تا 25 تا 30 سالگی به دست می‌آید و اگرچه زنان تغذیه مناسبی داشته و کلسیم به میزان مناسب مصرف کرده و ورزش مناسب و مرتبی داشته باشد تراکم استخوان مطلوبی خواهد داشت و چون زنان ایرانی این برنامه‌ریزی را ندارند، اکثراً با مشکل پوکی استخوان مواجه هستند. پوکی استخوان نیز به یائسگی زودرس منجر می‌شود و زنانی که مشکل پوکی استخوان را با خود یدک می‌کشند، باید منتظر بروز یائسگی زودرس باشند.

Young Mother PPD 1 1024x682 - ضرورت گسترش غربالگری سلامت زنان
وقتی مادری فرزند خود را به روش سزارین به دنیا می‌آورد، امکان ایجاد مشکلات جسمی و مرگ در زایمان‌های بعدی برای وی محتمل‌تر است.

میانگین سن یائسگی چقدر است؟

در دنیا میانگین سن یائسگی 50 سال است، اما اگر خانمی بعد از 40 سالگی یائسه شود نیز از لحاظ جسمی مشکلی نداشته و طبیعی است.

چه راهکارهایی را برای مقابله با این مشکل پیشنهاد می‌کنید؟

بیشترین عامل یائسگی زودرس مشکلات کروموزومی است، پس ازدواج‌های فامیلی حتی‌الامکان نباید انجام شود، چراکه برای درمان آن نیز کاری نمی‌توان کرد. اما برخی زنان نیز که زیر سن تعیین‌شده یائسه می‌شوند هیچ مشکلی از لحاظ سلامت ندارند.

زنی که قبل از 40 سالگی یائسه می‌شود چگونه درمان می‌شود؟

زنی که در 30 سالگی یائسه می‌شود اگر به صورت مرتب چکاب شود، به‌طور کلی این بیماری را با هورمون درمان می‌کنند. هورمون‌درمانی با مقداری بیش از آنچه برای زنان یائسه تجویز می‌شود، انجام می‌گیرد. درمان با مقدار پایین آغاز می‌شود و  مقدار هورمون به‌تدریج افزایش می‌یابد. به‌طور معمول هورمون استروژن و پروژسترون و گاهی تستوسترون به‌کار می‌رود. گاهی قرص‌های ضد بارداری بر هورمون‌درمانی ترجیح داده می‌شود. برنامه‌ غذایی مناسب، ورزش منظم نیز سودمند است. زنانی که تحت درمان به موقع قرار گیرند می‌توانند وضعیت قلب و تراکم استخوان خود را در حد مطلوب حفظ کنند.

آیا برای درمان نازایی این زنان، راه درمانی وجود دارد؟

تاکنون برای درمان نازایی این زنان راهی وجود نداشته و فقط می‌توان از طریق تخمک زن‌های دیگر برای مشکل نازایی آن‌ها راهی پیدا کرد.

دختران از سنین پایین باید چگونه زندگی کنند که دچار مشکلات عدیده در خصوص سلامتی در سنین میانسالی نشوند؟

تغذیه مناسب می‌تواند کمک شایانی به تقویت سلامت زنان کرده و به ایجاد زیربنای مستحکمی در جهت داشتن زندگی عاری از بیماری و مشکلات جسمی مبدل شود. مصرف روزانه 1000 تا 1500 گرم کلسیم برای زنان ضروری است. ورزش روزانه به مدت نیم‌ساعت تأثیر بسزایی در سلامت زنان خواهد داشت؛ البته ورزش‌هایی که باعث افزایش ضربان قلب در افراد می‌شود، مدنظر است. بی‌تحرکی یکی از بزرگ‌ترین عواملی است که بیماری‌های بسیاری به موجب آن پدیدار می‌شود. روی این موضوع باید کار شود مثلاً دختران و زنان باید از سنین پایین به ورزش کردن تشویق شوند تا جایی‌که ورزش جزو عادات روزانه یک زن محسوب شود.

آموزش در مدارس و توجه و رسیدگی به امر ورزش تا میزان زیادی می‌تواند کمک‌رسان باشد تا بتوان یک دختر را با ورزش آمیخته کرد. این موضوع نیز با برنامه‌ریزی در مدارس قابل اجراست. امروزه در مدارس در ساعات زنگ تفریح دانش‌آموزان تنها به تغذیه و گفتگو باهم اکتفا می‌کنند، در صورتی‌که با برنامه‌ای مدون و ازپیش تعیین‌شده در خصوص ورزش و انجام حرکات هوازی می‌توانند به سلامت ساختار فیزیکی خود برسند. نکته‌ای که بسیار مهم است استفاده از رایانه، تبلت، اینترنت و بازی‌های کامپیوتری است. این وسایل تا حدود زیادی دختران را بی‌تحرک کرده است؛ لذا آموزش و کنترل دانش‌آموزان به‌خصوص دختران در این مورد ضروری است. مصرف فست‌فود نیز در خلل وارد کردن به سلامت زنان نقش پررنگی دارد.

بهداشت باروری در کشور ما در چه وضعیتی قرار دارد؟

اخیراً در بسته تحول سلامت انجام 8 ویزیت رایگان در نظر گرفته شده است، اما قبلاً به این صورت نبود و بیمار برای پیگیری وضعیت سلامت خود باید خودش مراجعه می‌کرد. در حال حاضر هم سونوگرافی‌ها و غربالگری‌های زنان باردار رایگان نیست. در این خصوص نیز باید تمهیداتی اندیشیده شود که مادران باردار برای پیگیری وضعیت سلامت خود و جنین‌شان به درمانگاه‌ها مراجعه کنند تا همواره تحت‌نظر باشند و از بروز مشکلاتی نظیر فشارخون‌، دیابت، افزایش وزن، پره اکلامپسی و… جلوگیری به عمل آورند، چراکه بسیاری از زنان به دلیل مضیقه مالی نمی‌توانند برای پیگیری سلامت خود در دوران بارداری مراجعه کنند.

رایگان شدن زایمان طبیعی توانسته در سلامت زنان تأثیر مثبت داشته باشد؟

قطعاً. رایگان شدن زایمان طبیعی هم به نفع بیمار و هم به نفع مملکت است. همکاری و اطلاع‌رسانی رسانه‌ها نیز در این امر کمک‌رسان خواهد بود. لذا زایمان طبیعی در سلامت زنان تأثیر مثبتی دارد زیرا وقتی مادری فرزند خود را به روش سزارین به دنیا می‌آورد، امکان ایجاد مشکلات جسمی و مرگ در زایمان‌های بعدی برای وی محتمل‌تر است.

13951024046118190 1024x453 - ضرورت گسترش غربالگری سلامت زنان
باید درمانگاه‌های زنجیره‌ای تحت عنوان درمانگاه مشاوره قبل از حاملگی‌، به صورت رایگان احداث کنیم و به مردم نیز آموزش دهیم تا قبل از حاملگی به این درمانگاه‌ها مراجعه کنند و تحت معاینات مختلف قرار گیرند و از ابعاد مختلف مورد پایش قرار گیرند.

مصرف سیگار می‌تواند نتایج و تأثیرات نامطلوبی بر سلامت زنان بگذارد؟

زنی که روزانه 15 عدد سیگار استعمال کند، بیش از سایرین دچار یائسگی‌ زودرس می‌شود و در صورت بارداری، رحم آن‌ها جنین‌های خوبی پرورش نمی‌دهد و این کودکان معمولاً با مشکل کم‌وزنی به دنیا می‌آیند.

بیشتر زنان ایرانی با مشکل چاقی دست به گریبان هستند، چاقی به جز اینکه ظاهر نامطلوبی را برای آنان رقم می‌زند و منجر به بیماری‌های قلبی عروقی می‌شود، چه مشکلات دیگری برای آنان به همراه خواهد داشت؟

در زنان چاق سقط جنین، ناهنجاری‌های جنینی، زایمان زودرس، مرده‌زایی، اختلالات قاعدگی، دیابت و فشارخون افزایش خواهد داشت. لذا مصرف غذای سالم و ورزش مداوم می‌تواند این زنان را به وزن طبیعی برگرداند.

آمار ابتلا به دیابت در زنان بیش از مردان است، دلیل آن چیست؟

چاقی و بارداری بیشترین عواملی هستند که زنان را بیش از مردان در معرض بیماری دیابت قرار می‌دهند.

فقر آهن در سنین قبل از 30 سالگی شیوع زیادی دارد، به نظر می‌رسد همین عامل زمینه‌ساز بسیاری از بیماری‌ها و مشکلات جسمی در زنان باشد؛ این ارزیابی را قبول دارید؟

زنان به دلیل قاعدگی و نداشتن تغذیه مناسب و غنی وهمچنین بارداری به فقر آهن مبتلا می‌شوند. یک زن در زمان بارداری روزانه بین 2 تا 3 گرم آهن نیاز دارد و اگر این نیاز برطرف نشود نمی‌توان به سلامت وی و جنینش امیدوار بود. در بعضی از شهرستان‌ها، زنان هیچ دسترسی به مکمل‌های آهن ندارند و نمی‌توانند آن را خریداری و مصرف کنند. این موضوع به آنمی و فقرآهن منجر خواهد شد. حداقل باید در استان مانند سیستان و بلوچستان که فقرآهن بیداد می‌کند، در قالب بسته سلامت مکمل‌های آهن رایگان در اختیار زنان باردار قرار بگیرد. در غربالگری‌هایی که در دوران مدرسه روی دانش‌آموزان انجام می‌گیرد می‌توان به فقرآهن آن‌ها پی برد و درمان را آغاز کرد.

قبلی «
بعدی »

اکانت اینستاگرام

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شاید دوست داشته باشید !

دسته‌ها

Footer